Make or break een boek, of iets anders waar je een mening over kunt hebben

Bij peer pressure (of groepsdruk) denkt men vooral aan het toegeven aan drank, drugs of tabak. Maar het is veel breder dan dat. Het aannemen van anderen hun mening is zelfs op kleine schaal zeer meetbaar.

“Ongevraagd stijladvies? Ach zeg! Die mensen weten zichzelf niet eens te kleden!” De blik van de, zeer goedgeklede, dame richting het boek Smaak is vernietigend. Het vonnis is uitgesproken en dit boek is nu in haar kringen reddeloos verloren. Meedogenloos afgeslacht. “Oh ja? Maar ze waren zo grappig bij DWDD”, probeert de man nog. Op basis van haar  blik, hoop ik voor hem dat hij dit niet net als cadeautje voor haar heeft gekocht…

De meningen van vrienden kunnen een boek maken of breken. “Ik heb met enorm plezier Schama gelezen. Mijn vrienden hadden het er dagenlang over, dus ik moest het ook proberen. Ik kan het echt aanraden.” En dat komt dan uit de mond van iemand die al zeker vijf jaar in een boekwinkel werkt. Zelfs die is volledig beïnvloedbaar. Maar waarom zijn we zo ‘afhankelijk’ van wat anderen denken? Recensies en ‘winkeltips’ negeren we massaal, dat ondervind ik elk weekend zo’n vijf miljoen keer als mensen vragen of ik een boek kan aanraden of dat ze een recensie hebben gelezen. Wat ik ook zeg, het doet er toch niet toe. Maar als een vriend iets zegt, is het van extreem belang.

Brickshelf.com
Brickshelf.com

Informatie
In 1955 publiceerde de beroemde sociaal psycholoog Solomon Asch al onderzoeken waarin werd aangetoond dat mensen zeer geneigd zijn hun eigen mening aan te passen, naar dat wat de grote massa (en vooral eigen vrienden) vinden. Voor zijn onderzoek (gepubliceerd in de Scientific American) liet hij proefpersonen een rechte lijn zien, en daarna drie anderen. Ze moesten van die andere drie een lijn kiezen die even lang was als de eerste. Na een tijdje liet hij het proefpersoon dezelfde opdracht nog eens herhalen, maar nu met een groep mensen (die eigenlijk acteurs waren). De acteurs wezen expres een veel te lange lijn aan, en 75% van de proefpersonen gingen daar zonder enige aarzeling in mee. Asch concludeerde: ‘Vele individuen passen direct hun eigen standpunt aan als hen dat gelijk stelt aan de groep, ook al zijn er geen argumenten voor de mening van ‘de groep’ gepresenteerd.’ En dat is, na bijna 60 jaar, niet veranderd.

Kendra Cherry, psycholoog en schrijver van Everything Psychology Book, concludeert op basis van Asch en vele andere experimenten dat de druk om je te vormen naar de mening van anderen voor zowel kinderen als volwassenen groot is. Het onderscheid maken tussen waar je zelf in gelooft, en waar ‘de rest’ achter staat is lastig zeker naarmate er meer informatie is om te verwerken. Dat is de laatste jaren alleen maar lastiger geworden door social media, internet, fora en andere manieren waarop de constante stroom van informatie in grootte toeneemt. Met zoveel informatie is het makkelijker om ‘maar gewoon te denken wat anderen denken, dan alles te verwerken tot een eigen mening en die keer op keer te moeten verdedigen’.

Ontduiken
Is er een manier om de ‘groepsdruk’ (peer pressure) te ontduiken? Volgens Cherry wel. Als je je bij elke keer dat je onder druk van een groep komt te staan, voorhoudt dat je zelf volledig verantwoordelijk bent voor een actie (en de groep dus niet als excuus kan gebruiken als het misgaat), ben je minder geneigd je aan te passen aan anderen. Dus dan kun je Smaak, of een ander boek dat door je vrienden als ‘belachelijk’ wordt afgeschoven toch nog proberen.

Comments

Sheena
16/05/2014 at 22:18

Interessant om te lezen! 🙂 Ik zal het de volgende keer dat ik voor een keuze sta in m’n achterhoofd proberen houden, maar ik moet toegeven dat ik tijdens het lezen al een paar voorbeelden kon opsommen van waar ik beïnvloed werd door vriend(inn)en of familie. Zowel op vlak van boeken, kleding, hoe je je vrije tijd spendeert.. Natuurlijk niet honderd procent, maar in enige mate denk je wel aan hoe degene waar je meest mee omgaat denken, denk ik x)



Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

error: Content is protected!!