Share this

Ik ben een schrijver, daar heb ik nooit een geheim van gemaakt en op deze website probeer ik het in alle vormen te tonen. En ik ben een vrouw. Moet ik meer zeggen over de reden waarom ik dit boek las?

De literaire wereld is een moeras: hoewel het wonderschoon kan zijn, is het ook een gebied met gevaren die niet altijd even goed zichtbaar zijn. Dat deze gevaren anders zijn voor verschillende bevolkingsgroepen is iets dat eigenlijk voor zichzelf spreekt, maar anno 2019 is dat toch iets dat soms wordt vergeten. Vrouwen die schrijven leven gevaarlijk herinnert de lezer er in korte, krachtige biografieën en essays aan dat de wereld niet altijd eerlijk is. Ook de wereld van de literatuur, waar men zich makkelijk kan verschuilen achter pseudoniemen of letterlijk achter het geschreven woord, niet.

Geschiedenis
Dit boek is het heden, verleden, en tegelijk ergens de toekomst van het vrouwelijke schrijverschap. Het begint met het verleden, toont de overwinning van schrijfsters uit voorgaande generaties en tijden die hun leven, geluk, en/of veiligheid op het spel hebben gezet om te kunnen doen wat ze graag deden en waar ze goed in waren. Toont hun strijd om gerespecteerd te worden als schrijfsters om hun autoriteit en kunde, in plaats van om hun geslacht. Maar het boek toont ook aan dat het heden nog altijd vele hobbels op de weg heeft, en dat om de toekomst gemakkelijker en eerlijker te maken er nog veel zal moeten veranderen en zelfs overwonnen. Juist dat maakt dit boek een aanwinst voor elke literatuur-liefhebber en elke jonge schrijfster. Het is zowel een handboek als een steuntje in de rug: zij konden en deden het, waarom zou jij het dan niet proberen?

De korte verhalen nodigen allen uit om verder te lezen en te leren, maar als dat niet gewenst is biedt het ook de uitkomst om af en toe iets anders tussendoor te lezen. Dit boek hoeft niet in een keer uit. Je mag er ook tien jaar over doen. Hoewel er tegen die tijd vast weer nieuwe namen en verhalen aan toegevoegd moeten worden.

Vrouwen die schrijven leven gevaarlijk
Vrouwen werden lange tijd niet geacht boeken te schrijven. Ze moesten kinderen grootbrengen. Als vrouwen anders schreven dan mannen, dan was dat omdat ze anders leefden en moesten vechten voor de tijd die nodig was om te schrijven. De tweespalt tussen artistieke onafhankelijkheid en het maatschappelijke conformisme was voor veel vrouwen onleefbaar. Velen borgen hun ambities op. Andere vrouwen, zoals George Sand of George Eliot, maten zich een mannelijk pseudoniem aan. En nog andere weerstonden alle vooroordelen en konden door te schrijven een vrij, open en authentiek leven leiden. Schrijven was voor vrouwen lange tijd ronduit gevaarlijk, en ook nu nog houdt het risico’s in.

Stefan Bollman. Vrouwen die schrijven leven gevaarlijk / Amsterdam University Press / 9789463724203

Share this