Share this

Vandaag in 1472 wordt het grondgebied van Schotland een stukje groter, doordat de eilanden Orkney en Shetland onderdeel worden van het land.

Noorwegen, het land van de Vikingen. Zeerovers, piraten, maar wat men soms vergeet is dat de Noormannen ook erg goed waren in het innemen van land. Dat lot onderging Schotland al in de 8ste eeuw, toen de eerste Vikingen aan land kwamen op de eilanden Orkney en Shetland. Vanaf daar begonnen ze de oorspronkelijke Picten meer en meer het vuur aan de schenen te leggen, tot een groot deel van het huidige Schotland in handen van Noorwegen was. Sommige delen gingen vaak van hand tot hand, maar Orkney en Shetland bleven zo lang Noors (tot in de 15de eeuw) dat de sporen van de Vikingen, daar uiteindelijk wortels bleken te zijn.

Noorwegen
Shetland  en Orkney waren vanaf de eerste invasie interessant voor de Noormannen, omdat de eilanden als rustplek tussen Noorwegen en Schotland konden dienen, en ook omdat het goede uitvalsbases bleken te zijn voor plundertochten. Bovendien bleken de eilanden geschikt voor (kleinschalige) akkerbouw en veeteelt, de eilanden werden immers al in de Neolithische periode en Bronstijd bewoond. Toen de eerste Vikingen er aan kwamen was het eiland echter verlaten, dus de inname ging ook nog eens moeiteloos.

De Vikingen, piraten van oorsprong, voelden zich al snel thuis op het eiland. Omdat het dichterbij Schotland dan Noorwegen lag, was het voor de Noorse koning lastig om er invloed uit te oefenen en dus konden de hoofdmannen er zelf de dienst uitmaken. Het was een wetteloze plek, waar niemand een Viking vertelde wat hij moest doen. Pas in 1194 pikte de Noorse koning deze ongehoorzaamheid niet langer, en lijfde hij de eilanden in bij zijn rijk door er een afgezant van de troon te stationeren. Orkney en Shetland zouden nooit meer autonoom worden bestuurd.

Schotland
In 1472 waren de eilanden Noors grondgebied, maar er was in de eeuwen sinds de ‘verovering’ iets veranderd. Niet alleen Noorwegen was een koninkrijk, Schotland was het inmiddels ook en die Schotse koning wilde een verbond met zijn Noorse collega. Om dat verbond te sluiten, zou James III van Schotland trouwen met de dochter van de Noorse (en Deense) koning Christiaan I.
Een huwelijk was geen normale aangelegenheid voor edelen, en zeker niet  voor koningen en prinsessen. Er moest een bruidsschat worden betaald! Koning Christiaan I was echter niet staat om het gevraagde bedrag van 80.000 guilders in één keer te betalen en bood James III daarom de eilanden Orkney en Shetland als onderpand aan. Na jaren bleek de Noorse koning nog steeds niet in staat te zijn te betalen, en dus was de Schotse koning ineens heerser over twee hele nieuwe stukken land.

Zo werden de inwoners van Orkney en Shetland van de ene op de andere dag Schotse staatsburgers. Hoewel de eilanden sindsdien altijd deel geweest zijn van Schotland, worden ze door veel Schotten nog altijd beschouwd als ‘een beetje anders’. De Scandinavische ‘roots‘ van de eilanden zijn nooit verdwenen, het is bijvoorbeeld de enige Schotse plek waar het Scandinavische vuurfeest Up Helly Aa wordt gevierd.

Share this