Share this

De transatlantische slavenhandel is een zwarte pagina in de geschiedenis van de mensheid, een litteken dat nog altijd rauw en zichtbaar is. Slaaf is de eerste stap in kinderen kennis laten maken met deze duistere geschiedenis, doormiddel van het verhaal van een geroofde jongen.

De transatlantische slavenhandel is een deel van de geschiedenis waarin ook Nederlanders veel bloed hebben vergoten. Net als de Engelsen. Amerika is groot geworden over de ruggen van vele mannen, vrouwen, en kinderen die uit Afrika zijn weggevoerd. Het verhaal van Kofi, de hoofdrolspeler in het boek Slaaf, is dus helaas niet uniek. Maar waar Slaaf wel anders is, is dat het alle kanten van de geschiedenis probeert te belichten.

Betrokken
In het verhaal over de slavenhandel zijn er voornamelijk winnaars en verliezers. De mensen die afgevoerd werden, verkocht en deel van een zeer zwarte bladzijde in de menselijke geschiedenis, zouden hun familie en thuis nooit meer terugzien. De mensen die grof geld aan hen verdienden hadden een lucratieve handel en geen geweten. Dit is vrij makkelijk vast te stellen, maar wat Slaaf belicht is dat er meer kanten aan het verhaal zitten. Hoewel het maar een kort moment krijg in de spotlight, wordt er belicht hoe de stammen in het binnenland van Afrika zich tegen elkaar keerden en hoe de Arabieren ook betrokken waren. Er wordt kort uitgelegd hoe de blanken in Amerika het kopen van slaven voor zichzelf goed praatten. En vooral wordt er ook getoond hoe onrechtvaardig het is als anderen denken te mogen oordelen over iemands leven, trots, en gevoel.

Rauw
Slaaf is niet rauw, het is zelfs een beetje tam te noemen. Daarmee staat het in scherp contrast met andere boeken, zelfs kinderboeken, over het onderwerp slavernij. Die mildheid is aan de ene kant wat vreemd – Hansen schrijft nauwelijks met diepgang over de verschrikkelijkheden die zoveel gevangen genomen Afrikanen hebben moeten doorstaan op de slavenmarkten, de schepen, of in “de Nieuwe Wereld” – maar tegelijk maakt het het boek ook makkelijker. Dit is het eerste boek waarmee je kinderen kan leren over dit deel van de geschiedenis, om rustig het onderwerp aan te breken. Daarentegen is er iets anders waar ze dieper op ingaat dan andere verhalen: het concept van de vervreemding. Hoofdpersonage Kofi wordt uit zijn dagelijks leven weggerukt, en verscheept naar een wereld die hij niet kent met een taal die hij niet spreekt. Hoe hij hiermee omgaat, samen met zijn eigen trots en drang naar vrijheid, dat is wat ervoor zorgt dat je Slaaf toch uit wilt lezen.

Slaaf
Kofi de zoon van een ashanti – stamhoofd. Met zijn vader, oudere broers en een groot aantal andere familieleden is hij op weg naar Kamusi, waar een groot feest gehouden wordt ter ere van de koning van de ashanti’s. zijn vader en broers maken zich zorgen over de slavenhandel die het hele gebied onveilig maakt: voortdurend worden er dorpen uitgekamd op zoek naar mensen die op plantages of boerderijen aan de andere kant van de oceaan aan het werk gezet kunne worden. Maar Kofi kan niet geloven dat er onraad dreigt. Hij is vrolijk en vooral trots omdat hij in de optocht zijn vaders stoel mag dragen, en bovendien een prachtige fluit cadeau krijgt. Pas als oppong de hoofdbediende van kofi’s vader zijn meester op ongeruste toon verzoekt het feest te verlaten omdat er moeilijkheden Dreigen, begint het tot Kofi door te dringen dat ze misschien serieus in gevaar zijn. Gehaast vertrekken kofi’s vader en twee broers met de bediende die hen in veiligheid zal brengen. Als ze weg zijn ontdekt Kofi waar het echte gevaar vandaan komt. Hij gaat hen achterna om hen te waarschuwen, maar Kofi’s vader en zijn broer zijn verdwenen…

Joyce Hansen. Slaaf / Kluitman / 9789020621129

Share this